Những dấu hiệu ở móng tay nói gì về sức khỏe của bạn?
Dấu hiệu ở móng tay đôi khi có thể phản ánh những thay đổi trong cơ thể. Tìm hiểu các biểu hiện thường gặp và khi nào nên đi kiểm tra.
Những thay đổi ở móng tay đôi khi chỉ đến từ va chạm, tuổi tác hoặc thói quen sinh hoạt. Nhưng trong một số trường hợp, màu sắc, hình dạng hay cấu trúc của móng cũng có thể cung cấp manh mối về những thay đổi đang diễn ra bên trong cơ thể.
Việc quan sát dấu hiệu ở móng tay và móng chân từ lâu đã là một phần của thăm khám lâm sàng. Một số bất thường ở móng có thể khiến bác sĩ nghĩ đến bệnh gan, thận, phổi, tim mạch, thiếu máu hoặc một số bệnh toàn thân khác. Tuy nhiên, không dấu hiệu nào có thể tự mình xác nhận một bệnh lý.
Màu sắc móng thay đổi có thể liên quan đến vấn đề sức khỏe gì?
Móng khỏe mạnh thường có màu hồng nhạt do hệ thống mạch máu ở giường móng bên dưới. Khi cấu trúc giường móng, tuần hoàn hoặc một số yếu tố toàn thân thay đổi, màu sắc của móng cũng có thể khác đi.
Móng nửa trắng nửa đỏ, còn gọi là Lindsay's nails hoặc half-and-half nails, có phần gần gốc màu trắng và phần phía đầu móng màu đỏ hoặc nâu. Dấu hiệu này thường được mô tả ở người mắc bệnh thận mạn tính, nhưng cũng có thể xuất hiện trong một số tình trạng khác. Vì vậy, chỉ nhìn móng không đủ để kết luận một người đang có bệnh thận.
Móng Terry lại có phần lớn móng chuyển trắng đục, chỉ còn một dải hồng hoặc nâu hẹp gần đầu móng. Cleveland Clinic cho biết dấu hiệu này có thể gặp ở người xơ gan, suy tim sung huyết, đái tháo đường hoặc suy thận, nhưng cũng có thể xuất hiện như một phần của quá trình lão hóa bình thường. Một giả thuyết cho rằng người có móng Terry có ít mạch máu hơn ở vùng giường móng.
Móng vàng, dày và mọc chậm có thể khiến bác sĩ nghĩ đến hội chứng móng vàng nếu đi cùng những biểu hiện khác như phù bạch huyết hoặc bệnh lý hô hấp. Tuy nhiên, móng đổi vàng còn có nhiều nguyên nhân khác, trong đó có nhiễm nấm, nên cần được đánh giá dựa trên toàn bộ triệu chứng thay vì chỉ dựa vào màu móng.
Hình dạng móng cũng có thể lưu lại dấu vết của sức khỏe
Không chỉ màu sắc, cách móng phát triển cũng có thể thay đổi khi cơ thể trải qua bệnh tật hoặc thiếu hụt dinh dưỡng.
Các rãnh ngang trên móng, thường được gọi là Beau's lines, có thể xuất hiện khi quá trình tạo móng tạm thời bị gián đoạn. Một đợt bệnh nặng, chấn thương, suy dinh dưỡng hoặc stress sinh lý lớn đều có thể để lại rãnh ngang khi móng tiếp tục phát triển sau đó. Vì móng mọc tương đối chậm, bác sĩ đôi khi có thể dựa vào vị trí của rãnh để ước tính khoảng thời gian cơ thể từng trải qua biến cố.
Móng hình thìa (koilonychia) có phần giữa lõm xuống và rìa móng hơi cong lên. Đây là một dấu hiệu thường khiến bác sĩ kiểm tra tình trạng thiếu sắt. Thiếu sắt là nguyên nhân thường gặp của móng hình thìa, nhưng tình trạng này cũng có thể liên quan đến những nguyên nhân khác.
Móng dùi trống (clubbing) khiến đầu ngón tay phình lớn và móng cong xuống rõ hơn bình thường. Đây không phải một bệnh riêng mà là dấu hiệu có thể xuất hiện trong nhiều bệnh lý, đặc biệt ở phổi, tim, gan hoặc đường tiêu hóa. Vì vậy, nếu móng dùi trống mới xuất hiện mà chưa rõ nguyên nhân, người bệnh thường cần được đánh giá thêm để tìm bệnh lý toàn thân tiềm ẩn.
Những dấu hiệu ở móng tay nào nên được kiểm tra?
Một vết trắng nhỏ, móng đổi màu sau chấn thương hay móng giòn trong thời gian ngắn không nhất thiết phản ánh bệnh lý bên trong cơ thể.
Bạn nên chú ý hơn nếu thay đổi xuất hiện ở nhiều móng cùng lúc, kéo dài, tiến triển dần hoặc đi kèm những triệu chứng khác như khó thở, phù, mệt mỏi kéo dài, yếu cơ, ngón tay đổi màu hoặc tổn thương da bất thường.
Móng tay có thể cung cấp manh mối, nhưng không phải "bản xét nghiệm thu nhỏ" của gan, tim, thận hay phổi. Cùng một kiểu thay đổi có thể xuất hiện trong nhiều bệnh lý khác nhau, thậm chí ở người khỏe mạnh.
Vì vậy, quan sát bàn tay có thể là một lý do để chú ý hơn đến sức khỏe, nhưng chẩn đoán vẫn cần dựa trên bệnh sử, thăm khám và các xét nghiệm phù hợp.
Nguồn thông tin tham khảo:
- Cleveland Clinic. Terry’s Nails. Truy cập từ:
https://my.clevelandclinic.org/health/symptoms/22890-terrys-nails - PubMed Central. Half-and-Half Nails (Lindsay’s Nails). Truy cập từ:
https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC8259918/ - Tosti A, Piraccini BM. Evaluation of Nail Abnormalities. American Family Physician. 2012;85(8):779 - 787. Truy cập từ: https://www.aafp.org/afp/2012/0415/p779
- Lee DK, Lipner SR. Optimal diagnosis and management of common nail disorders. Annals of Medicine. 2022;54(1):694 - 712. Truy cập từ: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/35238267/
*Nội dung bài viết được biên soạn nhằm mục đích cung cấp thông tin sức khỏe hữu ích, không thay thế cho chẩn đoán hay điều trị y khoa. Nếu bạn có vấn đề về sức khỏe, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ chuyên khoa.