TIM MẠCH

Không phải tình cũ, đây mới là 'sát thủ thầm lặng' khiến trái tim tổn thương

Anh Thư 18/09/2026 10:39

Không phải lúc nào trái tim tổn thương cũng phát tín hiệu ngay. Sát thủ thầm lặng nào có thể đứng phía sau?

Phần lớn các yếu tố liên quan đến sức khỏe tim mạch có thể được cải thiện thông qua lối sống. Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ (AHA) cho biết có tới 80% bệnh tim mạch và đột quỵ có thể phòng ngừa bằng những thay đổi trong lối sống.

Ăn uống lành mạnh, vận động thường xuyên và duy trì cân nặng phù hợp là những yếu tố thường được nhắc đến. Ngược lại, lối sống ít vận động, thường xuyên ăn thịt chế biến sẵn hay uống nhiều đồ uống có đường đều không có lợi cho sức khỏe tim mạch.

Nhưng với BS. James Stone, bác sĩ tim mạch tại South Heart Clinic ở Harlinge (Texas), có một tình trạng đặc biệt đáng lưu ý: đái tháo đường type 2.

Không phải lúc nào trái tim tổn thương cũng phát tín hiệu ngay.
Không phải lúc nào trái tim tổn thương cũng phát tín hiệu ngay. (Ảnh minh họa: Pinterest)

Vì sao đái tháo đường được ví như một sát thủ thầm lặng với trái tim?

Trong quá trình điều trị, BS. Stone gặp nhiều bệnh nhân tim mạch đồng thời mắc đái tháo đường type 2. Điều khiến ông lo ngại là không ít người tỏ ra khá bình thản với bệnh vì nhiều thành viên trong gia đình cũng mắc, bản thân vẫn cảm thấy khỏe và chỉ số HbA1c đang được kiểm soát.

Ông ví đái tháo đường như một sát thủ thầm lặng bởi người bệnh có thể sống chung với bệnh trong 5 - 10 năm mà vẫn cảm thấy bình thường và cho rằng đường huyết đã được kiểm soát. Tuy nhiên, những biến cố tim mạch như nhồi máu cơ tim hoặc đột quỵ vẫn có thể xảy ra sau đó.

Đái tháo đường làm trái tim tổn thương như thế nào?

Các nghiên cứu cho thấy nguy cơ tim mạch ở người mắc đái tháo đường cao gấp 2 - 4 lần so với những người không mắc bệnh. Bệnh tim mạch cũng là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong và bệnh tật ở người mắc đái tháo đường, đặc biệt là đái tháo đường type 2.

Một trong những nguyên nhân nằm ở ảnh hưởng của đường huyết cao kéo dài. Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC), lượng đường trong máu cao có thể làm tổn thương mạch máu và các dây thần kinh kiểm soát hoạt động của tim.

Khi thành động mạch bị tổn thương, mảng bám có điều kiện tích tụ dễ hơn. Theo thời gian, động mạch có thể trở nên hẹp và cứng hơn, dẫn đến xơ vữa động mạch.

Mạch máu kém đàn hồi cũng liên quan đến tăng huyết áp. Các nghiên cứu cho thấy người mắc đái tháo đường có nguy cơ bị tăng huyết áp cao gấp khoảng hai lần, trong khi tăng huyết áp vốn là một yếu tố nguy cơ quan trọng của bệnh tim mạch.

Phòng ngừa đái tháo đường type 2 nên bắt đầu từ đâu?

Một trong những cơ hội quan trọng để ngăn ngừa hoặc trì hoãn đái tháo đường type 2 là can thiệp ngay từ giai đoạn tiền đái tháo đường.

Đây là tình trạng đường huyết đã cao hơn mức bình thường nhưng chưa đạt ngưỡng chẩn đoán đái tháo đường. CDC cho biết giảm một phần cân nặng nếu đang thừa cân, ăn uống lành mạnh và tăng cường vận động có thể giúp ngăn ngừa hoặc trì hoãn bệnh tiến triển thành đái tháo đường type 2.

Về chế độ ăn, BS. Stone đặc biệt lưu ý việc tiêu thụ quá nhiều thực phẩm tinh chế, nhiều tinh bột hoặc đường bổ sung như bánh mì trắng, cơm trắng, bột mì trắng, mì pasta trắng và thực phẩm nhiều đường.

Trong chế độ ăn của mình, ông ưu tiên thực phẩm ít qua chế biến như trái cây, các loại hạt, rau củ, trứng và những nguồn protein phù hợp.

BS. Stone cũng khuyến cáo phụ huynh nên hạn chế cho trẻ ăn quá nhiều thực phẩm chế biến sẵn, nhiều đường và tinh bột tinh chế ngay từ nhỏ, thay vì để những lựa chọn này trở thành thói quen ăn uống kéo dài đến tuổi trưởng thành.

Mời bạn theo dõi tập 8 vodcast Wellbeing với những góc nhìn toàn diện về việc nhận biết, phòng ngừa và điều trị bệnh tim mạch từ GS TS BS. Trương Quang Bình - Nguyên Phó Giám đốc, Chủ tịch Hội đồng Khoa học, Bệnh viện Đại học Y Dược TP. Hồ Chí Minh:

Đừng chờ đến khi tim mạch lên tiếng

Điểm đáng lo của đái tháo đường type 2 là một người có thể cảm thấy hoàn toàn bình thường trong nhiều năm. Nhưng cảm giác vẫn khỏe không đồng nghĩa đường huyết cao không gây ảnh hưởng đến mạch máu và tim.

Nếu đang ở giai đoạn tiền đái tháo đường hoặc có nguy cơ cao mắc bệnh, những thay đổi về ăn uống, vận động và cân nặng có thể giúp trì hoãn hoặc ngăn bệnh tiến triển.

Phòng ngừa đái tháo đường type 2 vì thế không chỉ là câu chuyện về đường huyết, mà còn là một phần của việc bảo vệ sức khỏe tim mạch về lâu dài.

(Nguồn: TODAY)

*Nội dung bài viết được biên soạn nhằm mục đích cung cấp thông tin sức khỏe hữu ích, không thay thế cho chẩn đoán hay điều trị y khoa. Nếu bạn có vấn đề về sức khỏe, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ chuyên khoa.

    Nổi bật
        Mới nhất
        Không phải tình cũ, đây mới là 'sát thủ thầm lặng' khiến trái tim tổn thương
        • Mặc định
        POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO