Rủi ro khi dùng thuốc kê đơn của người khác chỉ vì có cùng triệu chứng
Đừng vội lấy thuốc của mình cho người thân dùng chỉ vì triệu chứng giống nhau. Điều này đặc biệt quan trọng với thuốc kê đơn.
Chồng ho giống mình tuần trước, trong nhà vẫn còn thuốc nên tiện lấy cho uống. Con nổi mẩn giống con nhà chị hàng xóm nên xin vài viên thuốc về dùng thử.
Bạn mất ngủ, mình còn thuốc kê đơn từ bác sĩ nên chia cho một viên. Hai người cùng đau lưng thì dùng tạm thuốc giảm đau của nhau.
Đây đều là những tình huống có thể xảy ra trong đời sống hằng ngày. Khi triệu chứng trông giống nhau, nhiều người thường mặc định dùng cùng một loại thuốc cũng không có gì đáng ngại
Phần lớn hành động này xuất phát từ ý muốn giúp người thân, nhất là khi loại thuốc đó từng được bác sĩ kê đơn và bản thân đã sử dụng mà không gặp vấn đề.
Tuy nhiên, cùng một triệu chứng bệnh chưa chắc xuất phát từ cùng nguyên nhân, và một loại thuốc phù hợp với người này chưa chắc cũng phù hợp với người kia.
Cùng triệu chứng chưa chắc cùng nguyên nhân
Ho, đau đầu, nổi mẩn hay đau lưng chỉ là những biểu hiện bên ngoài. Một triệu chứng có thể xuất hiện trong nhiều tình trạng sức khỏe khác nhau, vì vậy hai người có biểu hiện giống nhau chưa chắc đang gặp cùng một vấn đề.
Điều này cũng có nghĩa loại thuốc từng giúp bạn cải thiện triệu chứng chưa chắc phù hợp với người khác. Việc dùng thuốc chỉ dựa trên kinh nghiệm bản thân từng gặp triệu chứng tương tự có thể khiến người bệnh dùng không đúng thuốc hoặc bỏ sót nguyên nhân thực sự cần được xác định.
Vì vậy, giống triệu chứng không đồng nghĩa với giống bệnh và cũng chưa đủ để quyết định dùng cùng một loại thuốc.
Một toa thuốc kê đơn được bác sĩ cân nhắc dựa trên những yếu tố nào?
Khi kê đơn, bác sĩ dựa trên tình trạng sức khỏe của từng người tại một thời điểm cụ thể, đồng thời cân nhắc liều lượng và thời gian sử dụng phù hợp. Những yếu tố thường được xem xét gồm:
- Tuổi và cân nặng
- Bệnh nền, chức năng gan và thận
- Tiền sử dị ứng thuốc
- Tình trạng mang thai hoặc cho con bú
- Những thuốc và thực phẩm bổ sung đang sử dụng
Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA) lưu ý rằng tuổi tác cùng những thay đổi về cân nặng, chức năng gan và thận có thể ảnh hưởng đến cách cơ thể xử lý thuốc. Vì vậy, không nên chia sẻ thuốc của mình cho người khác hoặc tự dùng thuốc được kê đơn cho người thân.
Cũng không nên uống thử một viên để xem thuốc có hợp hay không, bởi ngay từ liều đầu tiên, người dùng vẫn có thể gặp tác dụng không mong muốn, phản ứng dị ứng hoặc tương tác với những thuốc đang sử dụng.
Có thể bạn quan tâm bài viết:
Vậy thuốc không kê đơn có thể dùng chung không?
Thuốc không kê đơn có thể được sử dụng mà không cần toa bác sĩ và nhìn chung an toàn, hiệu quả khi dùng đúng theo hướng dẫn trên nhãn. Tuy nhiên, điều này không có nghĩa một loại thuốc phù hợp với người này thì người khác cũng có thể dùng theo.
Trước khi sử dụng, mỗi người vẫn cần đọc kỹ thông tin trên nhãn thuốc, đặc biệt là:
- Hoạt chất: để biết mình đang dùng chất gì và tránh dùng đồng thời nhiều thuốc chứa cùng một hoạt chất.
- Công dụng: thuốc được dùng cho triệu chứng hoặc tình trạng nào.
- Cảnh báo: những trường hợp không nên dùng hoặc cần hỏi bác sĩ, dược sĩ trước khi sử dụng.
- Liều dùng và cách dùng: lượng thuốc, số lần dùng và thời gian sử dụng phù hợp.
- Các thuốc đang sử dụng: nhằm hạn chế nguy cơ tương tác thuốc.
FDA cũng lưu ý rằng các thuốc không kê đơn khác nhau có thể chứa cùng một hoạt chất. Nếu sử dụng nhiều sản phẩm mà không kiểm tra thành phần, người dùng có thể vô tình dùng quá liều hoạt chất đó.
Vì vậy, thay vì dựa vào kinh nghiệm người khác đã uống và thấy đỡ, người dùng nên kiểm tra liệu thuốc có phù hợp với tình trạng sức khỏe, độ tuổi và những thuốc mình đang sử dụng hay không. Nếu còn băn khoăn, nên hỏi bác sĩ hoặc dược sĩ trước khi dùng.
*Nội dung bài viết được biên soạn nhằm mục đích cung cấp thông tin sức khỏe hữu ích, không thay thế cho chẩn đoán hay điều trị y khoa. Nếu bạn có vấn đề về sức khỏe, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ chuyên khoa.
