ỦA VẬY HẢ?

Nam giới nên đi tiểu đứng hay ngồi dưới góc nhìn khoa học?

Minh Tâm • 07/11/2026 10:18

Nam giới nên đi tiểu đứng hay ngồi? Nghiên cứu cho thấy câu trả lời có thể khác nhau giữa người khỏe mạnh và người có vấn đề đường tiết niệu.

Nam giới có cần thay đổi tư thế đi tiểu để bảo vệ sức khỏe đường tiết niệu? Câu hỏi tưởng chừng đơn giản này đã được nhiều nghiên cứu tìm cách lý giải.

Đáng chú ý, câu trả lời có thể không giống nhau giữa người khỏe mạnh và người đang gặp các triệu chứng tiểu tiện.

Nam giới nên đi tiểu đứng hay ngồi còn tùy vào tình trạng đường tiết niệu và sự thoải mái của mỗi người.
Nam giới nên đi tiểu đứng hay ngồi còn tùy vào tình trạng đường tiết niệu và sự thoải mái của mỗi người. (Ảnh minh họa được tạo bằng AI)

Vì sao tư thế ngồi có thể tốt hơn với nam giới gặp vấn đề đường tiểu dưới?

Một số nam giới, đặc biệt khi lớn tuổi, thường gặp các triệu chứng đường tiểu dưới như dòng tiểu yếu, khó bắt đầu đi tiểu, phải rặn hoặc có cảm giác bàng quang chưa hết nước tiểu sau khi đi vệ sinh.

Những triệu chứng này có thể liên quan đến nhiều nguyên nhân, trong đó có tình trạng phì đại tuyến tiền liệt lành tính. Khi tuyến tiền liệt tăng kích thước, nó có thể gây chèn ép niệu đạo và cản trở dòng nước tiểu.

Trong trường hợp này, tư thế ngồi có thể giúp cơ sàn chậu thư giãn hơn, tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình đi tiểu.

Một phân tích tổng hợp năm 2014 từ 11 nghiên cứu đã so sánh các chỉ số tiết niệu giữa hai tư thế đứng và ngồi.

Kết quả cho thấy ở nam giới có triệu chứng đường tiểu dưới, tư thế ngồi có liên quan đến lượng nước tiểu tồn dư trong bàng quang sau khi đi tiểu thấp hơn trung bình khoảng 25 ml so với tư thế đứng.

Nghiên cứu cũng ghi nhận xu hướng cải thiện tốc độ dòng tiểu tối đa và rút ngắn thời gian đi tiểu khi ngồi, mặc dù hai khác biệt này chưa đạt mức có ý nghĩa thống kê.

Những phát hiện trên gợi ý rằng nam giới đang gặp vấn đề về tiểu tiện có thể thử tư thế ngồi để xem liệu việc đi tiểu có dễ chịu và thuận lợi hơn hay không.

Tuy nhiên, thay đổi tư thế không thể giải quyết nguyên nhân gây tiểu khó hoặc thay thế việc điều trị các bệnh lý đường tiết niệu.

Tư thế đi tiểu của nam giới còn chịu ảnh hưởng từ văn hóa

Không phải nam giới ở quốc gia nào cũng có thói quen đi tiểu giống nhau.

Một khảo sát của YouGov năm 2023 trên hơn 7.000 nam giới tại 13 quốc gia cho thấy sự khác biệt khá rõ rệt.

Tại Mỹ, khoảng 10% nam giới cho biết họ luôn ngồi khi đi tiểu, trong khi tỷ lệ này ở Đức lên đến 40%. Ngoài ra, 22% nam giới Đức cho biết họ chọn tư thế ngồi trong phần lớn các lần đi tiểu.

Tại Đức, tư thế ngồi còn được khuyến khích ở một số nhà vệ sinh nhằm hạn chế nước tiểu bắn ra ngoài. Trong khi đó, ở những nơi khác, lựa chọn này đôi khi vẫn gắn với những lời trêu chọc hoặc định kiến về sự nam tính.

Sự khác biệt này phần nào phản ánh ảnh hưởng của văn hóa và quan niệm xã hội. Tuy nhiên, xét về sức khỏe, nam giới nên lựa chọn tư thế dựa trên tình trạng tiểu tiện và sự thoải mái của bản thân, thay vì những định kiến về giới tính.

Với nam giới khỏe mạnh, đứng hay ngồi có tạo ra khác biệt?

Một nghiên cứu mới công bố trên tạp chí Neurourology and Urodynamics vào tháng 10/2026 đã trực tiếp so sánh hai tư thế đi tiểu ở 52 nam giới khỏe mạnh, từ 18 đến 39 tuổi.

Trong thử nghiệm này, mỗi người đều được theo dõi khi đi tiểu ở cả tư thế đứng và ngồi. Nhóm nghiên cứu chia ngẫu nhiên người tham gia thành hai nhóm: một nhóm ngồi trước rồi đứng, nhóm còn lại thực hiện theo thứ tự ngược lại.

Hai lần thử cách nhau ít nhất 24 giờ. Các nhà nghiên cứu tập trung đo lường hai chỉ số chính:

  • Tốc độ dòng tiểu tối đa: Tốc độ cao nhất của dòng nước tiểu trong một lần đi tiểu.
  • Lượng nước tiểu thải ra: Tổng lượng nước tiểu được bài xuất trong mỗi lần.

Kết quả cho thấy không có sự khác biệt có ý nghĩa thống kê giữa hai tư thế ở cả hai chỉ số.

Một điểm đáng chú ý là khi đứng, nam giới mất nhiều thời gian hơn khoảng 3,3 giây để đạt tốc độ dòng tiểu tối đa. Tuy nhiên, sự chênh lệch này một phần chịu ảnh hưởng từ một trường hợp ngoại lệ và được đánh giá là ít có ý nghĩa trong thực hành lâm sàng.

Như vậy, với nam giới trẻ và khỏe mạnh, việc ngồi hay đứng khi đi tiểu chưa cho thấy lợi thế rõ rệt về tốc độ dòng tiểu hoặc lượng nước tiểu thải ra.

Các nhà nghiên cứu cũng lưu ý rằng quy mô mẫu còn nhỏ và chưa đủ để khẳng định hai tư thế hoàn toàn tương đương. Nghiên cứu này cũng không trực tiếp đo lượng nước tiểu còn tồn dư trong bàng quang sau khi đi tiểu.

Tóm lại

Hiện chưa có bằng chứng cho thấy tất cả nam giới cần lựa chọn một tư thế đi tiểu cố định.

Với người khỏe mạnh, đứng hay ngồi đều có thể phù hợp, tùy vào thói quen và sự thoải mái.

Trong khi đó, nam giới thường xuyên gặp tình trạng dòng tiểu yếu, khó tiểu, phải rặn hoặc cảm giác tiểu không hết có thể thử ngồi khi đi tiểu để xem tư thế này có giúp cải thiện trải nghiệm hay không.

Nếu các triệu chứng kéo dài hoặc ngày càng nghiêm trọng, người bệnh nên trao đổi với bác sĩ để tìm nguyên nhân và có hướng xử trí phù hợp. Việc không thể đi tiểu dù bàng quang căng tức cần được đánh giá y tế khẩn cấp.

(Nguồn: Science Alert)

Minh Tâm