Một thói quen đơn giản giúp hạn chế hình thành cục máu đông trong mùa hè

Nắng nóng khiến cơ thể mất nước qua mồ hôi, kể cả khi chúng ta không nhận ra. Khi thiếu nước, máu có thể cô đặc hơn, tuần hoàn kém hơn và làm tăng gánh nặng cho tim mạch, đặc biệt ở người lớn tuổi hoặc người có bệnh nền.

Khi lượng nước trong cơ thể giảm, máu có thể trở nên cô đặc hơn. Dòng máu lưu thông chậm hơn, tim phải làm việc nhiều hơn và nguy cơ hình thành cục máu đông có thể tăng lên ở những người vốn đã có yếu tố nguy cơ tim mạch.

Điều này không có nghĩa một ly nước có thể ngăn đột quỵ hay nhồi máu cơ tim. Nhưng duy trì đủ nước là một thói quen nền tảng giúp cơ thể vận hành ổn định hơn trong những ngày nắng nóng.

Vì sao thiếu nước có thể ảnh hưởng đến tim và não?

Khi trời nóng, cơ thể tiết mồ hôi để hạ nhiệt. Quá trình này lấy đi nước và một phần điện giải. Nếu lượng nước mất đi không được bù lại kịp thời, thể tích dịch trong tuần hoàn có thể giảm, máu dễ cô đặc hơn và lưu thông kém hơn.

Với người khỏe mạnh, cơ thể thường có khả năng tự điều chỉnh khá tốt. Nhưng với người lớn tuổi, người tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu, bệnh mạch vành, bệnh thận hoặc đang dùng thuốc lợi tiểu, mất nước có thể tạo thêm áp lực đáng kể cho hệ tim mạch.

Mất nước cũng có thể làm rối loạn cân bằng điện giải, ảnh hưởng đến nhịp tim, huyết áp và khả năng điều hòa mạch máu. Đây là lý do việc uống đủ nước vào mùa hè cần được xem như một phần của chăm sóc sức khỏe hằng ngày, thay vì chỉ là cách giải khát.

Những dấu hiệu mất nước dễ bị bỏ qua trong mùa hè

Mất nước không phải lúc nào cũng bắt đầu bằng cảm giác khát khô cổ. Thực tế, cơn khát thường xuất hiện khi cơ thể đã bắt đầu thiếu nước.

Một dấu hiệu dễ quan sát hơn là màu nước tiểu. Nếu nước tiểu có màu vàng nhạt, cơ thể thường đang được cung cấp nước tương đối ổn. Ngược lại, nước tiểu ít hơn bình thường, vàng đậm hoặc sẫm màu có thể là tín hiệu cơ thể đang thiếu nước.

Mất nước cũng có thể xảy ra âm thầm trong lúc ngủ. Suốt một đêm dài, cơ thể vẫn mất nước qua mồ hôi và hơi thở, đặc biệt vào những đêm hè nóng, phòng ngủ bí hoặc người ngủ ra nhiều mồ hôi. Vì vậy, buổi sáng sau khi thức dậy là thời điểm cơ thể cần được bù nước nhẹ nhàng.

Một ly nước sau khi ngủ dậy có thể giúp cơ thể bắt đầu ngày mới ổn định hơn. Trước khi đi ngủ, bạn cũng có thể uống một lượng nước vừa phải, khoảng một ly nhỏ, để tránh cơ thể thiếu nước quá lâu trong đêm.

Tuy nhiên, người có bệnh tim, bệnh thận, đang được bác sĩ yêu cầu hạn chế dịch hoặc thường xuyên tiểu đêm không nên tự cố uống nhiều nước trước khi ngủ. Với những trường hợp này, lượng nước phù hợp trong ngày nên được điều chỉnh theo tư vấn của bác sĩ.

Nên uống nước thế nào là phù hợp để hạn chế hình thành cục máu đông trong mùa hè?

Trong những ngày nóng, cơ thể mất nước nhanh hơn qua mồ hôi, hơi thở và cả quá trình bốc hơi qua da. Vì vậy, việc uống nước nên được xem như một thói quen rải đều trong ngày, thay vì đợi đến khi khát mới uống một lượng lớn.

Một ly nước sau khi thức dậy là cách đơn giản để bù lại phần nước cơ thể đã mất trong đêm.

Trước khi đi ngủ, bạn cũng có thể uống một lượng vừa phải, khoảng một ly nhỏ, nếu việc này không làm bạn tiểu đêm nhiều hoặc mất ngủ. Với người có bệnh tim, bệnh thận hoặc đang được yêu cầu hạn chế dịch, lượng nước trước khi ngủ nên theo hướng dẫn của bác sĩ.

Trong ngày, nên chia lượng nước thành nhiều lần uống nhỏ, giúp cơ thể được bổ sung đều đặn khoảng 1,5 - 2 lít nước, tùy nhu cầu và tình trạng sức khỏe. Có thể uống vài ngụm trước khi ra ngoài trời nắng, sau khi vận động, khi làm việc trong môi trường nóng hoặc bất cứ lúc nào thấy khô miệng, mệt, tiểu ít.

Cách uống rải đều giúp cơ thể hấp thu ổn định hơn và tránh tình trạng uống dồn quá nhiều trong một lúc.

Nhu cầu nước của mỗi người không giống nhau. Cân nặng, mức vận động, nhiệt độ môi trường, lượng mồ hôi và tình trạng sức khỏe đều có thể ảnh hưởng đến lượng nước cần bổ sung.

Ngoài nước lọc, cơ thể cũng nhận chất nước từ bữa ăn, nước canh, rau củ và trái cây nhiều nước. Vì vậy, thay vì chỉ cố đạt một con số cố định, bạn nên quan sát thêm các dấu hiệu như màu nước tiểu, cảm giác khát, khô miệng hoặc chóng mặt.

Nước lọc vẫn là lựa chọn dễ áp dụng nhất cho nhu cầu hằng ngày. Cà phê, bia rượu và đồ uống có cồn không nên được tính như nguồn bù nước chính, vì chúng có thể làm cơ thể tăng bài tiết nước tiểu và dễ mất nước hơn.

Với người làm việc ngoài trời, tập thể thao hoặc ra nhiều mồ hôi trong thời gian dài, cơ thể có thể mất thêm điện giải. Khi đó, việc bổ sung nước cần đi kèm điện giải phù hợp, nhưng nên hạn chế các loại nước quá nhiều đường.

Một thói quen nhỏ như đặt chai nước cạnh bàn làm việc, uống vài ngụm trước khi ra nắng hoặc bắt đầu buổi sáng bằng một ly nước có thể giúp cơ thể thích nghi tốt hơn trong những ngày hè oi bức.

Ai cần chú ý hơn?

Người lớn tuổi là nhóm cần được nhắc uống nước đều đặn hơn, vì cảm giác khát có thể không còn nhạy như trước.

Người có bệnh tim mạch, tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh thận, rối loạn mỡ máu hoặc đang dùng thuốc lợi tiểu cũng nên theo dõi tình trạng mất nước trong những ngày nắng nóng.

Những dấu hiệu như khô miệng, chóng mặt, mệt bất thường, tiểu ít, nước tiểu sẫm màu, tim đập nhanh hoặc choáng khi đứng dậy không nên bị bỏ qua.

Nếu xuất hiện đau ngực, khó thở, yếu liệt tay chân, méo miệng, nói khó, đau đầu dữ dội hoặc lơ mơ, cần gọi cấp cứu ngay vì đó có thể là dấu hiệu của biến cố tim mạch hoặc đột quỵ.

*Nội dung bài viết được biên soạn nhằm mục đích cung cấp thông tin sức khỏe hữu ích, không thay thế cho chẩn đoán hay điều trị y khoa. Nếu bạn có vấn đề về sức khỏe, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ chuyên khoa.

(Nguồn CDC, Harvard Health Publishing)

Thanh Trang