Khi nào nên bắt đầu tiêm vaccine não mô cầu cho trẻ?
Vaccine não mô cầu có nhiều loại, mỗi loại phòng những nhóm vi khuẩn khác nhau. Vậy trẻ đã tiêm một loại rồi có cần tiêm thêm loại khác không?
Những thông tin gần đây về bệnh não mô cầu ở trẻ em tại TP.HCM cũng khiến nhiều phụ huynh quan tâm hơn đến việc phòng bệnh và chủ động xem lại lịch tiêm của con.
Vaccine não mô cầu hiện có nhiều loại, mỗi loại phòng những nhóm vi khuẩn khác nhau và có thể bắt đầu ở những độ tuổi khác nhau. Vì vậy, khi kiểm tra sổ tiêm, cha mẹ nên xem cụ thể trẻ đã tiêm loại vaccine nào và lịch hiện tại đã phù hợp với độ tuổi hay chưa.
Không phải vaccine não mô cầu nào cũng giống nhau
Vi khuẩn não mô cầu (Neisseria meningitidis) được chia thành nhiều nhóm huyết thanh. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cho biết sáu nhóm A, B, C, W, X và Y gây ra hơn 95% số ca bệnh não mô cầu xâm lấn trên toàn cầu.
Tại các cơ sở tiêm chủng ở Việt Nam hiện có thể gặp những vaccine như:
- Bexsero: phòng não mô cầu nhóm B.
- VA-Mengoc-BC: phòng nhóm B và C.
- Nimenrix, MenQuadfi hoặc Menactra: phòng các nhóm A, C, W và Y.
Vaccine nhóm B không thay thế vaccine ACWY và ngược lại. Trẻ có cần tiêm thêm loại vaccine khác hay không sẽ phụ thuộc vào độ tuổi, lịch sử tiêm chủng, nguy cơ mắc bệnh và loại vaccine đang được sử dụng.
Trẻ có thể bắt đầu tiêm từ khi còn rất nhỏ
Không có một mốc tuổi bắt đầu duy nhất cho tất cả vaccine não mô cầu.
Với vaccine nhóm B Bexsero, trẻ có thể bắt đầu từ 2 tháng tuổi. Nếu bắt đầu tiêm trong năm đầu đời, gồm các mũi cơ bản và một mũi tiêm nhắc lại sau đó. Khoảng cách giữa các mũi thay đổi tùy tuổi lúc bắt đầu tiêm.
VA-Mengoc-BC có thể sử dụng từ 6 tháng tuổi và thường gồm hai mũi cơ bản.
Riêng nhóm vaccine MenACWY, độ tuổi bắt đầu phụ thuộc vào sản phẩm. Một số vaccine thế hệ mới như Nimenrix và MenQuadfi có thể sử dụng từ khoảng 6 tuần tuổi, trong khi Menactra bắt đầu ở độ tuổi muộn hơn.
Do lịch tiêm thay đổi theo sản phẩm và độ tuổi, cha mẹ nên để bác sĩ hoặc nhân viên tiêm chủng đối chiếu lịch sử tiêm của trẻ trước khi lên lịch các mũi tiếp theo.
Một số vaccine não mô cầu có thể được tiêm trong cùng buổi với các vaccine khác nếu phù hợp và sẽ được tiêm ở những vị trí khác nhau.
Sau tiêm, trẻ có thể đau, đỏ hoặc sưng tại chỗ tiêm, sốt, quấy khóc hoặc ăn kém. Nếu xuất hiện khó thở, sưng mặt hoặc các biểu hiện bất thường nghiêm trọng, cần đưa trẻ đến cơ sở y tế ngay.
Có thể bạn quan tâm bài viết:
Không nên chờ có ca bệnh xung quanh mới kiểm tra lịch tiêm
Bệnh não mô cầu có thể tiến triển nhanh và gây viêm màng não hoặc nhiễm khuẩn huyết. WHO cho biết khoảng 1 trong 5 người sống sót sau viêm màng não do vi khuẩn có thể gặp những ảnh hưởng lâu dài như giảm thính lực, co giật, yếu chi hoặc các vấn đề về thị giác, ngôn ngữ và trí nhớ.
Việc chủ động kiểm tra và tiêm theo độ tuổi giúp trẻ có thời gian hình thành miễn dịch trước khi có nguy cơ phơi nhiễm.
Cha mẹ có thể định kỳ xem lại sổ tiêm chủng, đặc biệt khi trẻ bước sang một giai đoạn tuổi mới hoặc trước khi đi học, đi xa. Trẻ có bệnh nền, đang mắc bệnh cấp tính mức độ vừa hoặc nặng, hoặc từng có phản ứng dị ứng nghiêm trọng sau tiêm cần được bác sĩ đánh giá trước khi tiếp tục lịch vaccine.
(Nguồn: WHO, HCDC, European Medicines Agency)
*Nội dung bài viết được biên soạn nhằm mục đích cung cấp thông tin sức khỏe hữu ích, không thay thế cho chẩn đoán hay điều trị y khoa. Nếu bạn có vấn đề về sức khỏe, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ chuyên khoa.
