Thực hiện thành công ca thông tim can thiệp bào thai thứ 17, phức tạp nhất từ trước đến nay

Đây là ca thông tim can thiệp bào thai thứ 17 được hai bệnh viện phối hợp thực hiện, đồng thời là một trong những trường hợp khó nhất từ trước đến nay do cấu trúc van tim bất thường khiến các phương án can thiệp thông thường không thể áp dụng.

Phát hiện dị tật từ tuần thai thứ 16

Thai phụ 30 tuổi mang thai lần thứ hai được phát hiện thai nhi mắc dị tật tim bẩm sinh từ tuần thai thứ 16. Đây cũng là trường hợp được phát hiện bất thường tim sớm nhất trong số 17 ca can thiệp tim bào thai mà Bệnh viện Từ Dũ và Bệnh viện Nhi Đồng 1 đã thực hiện.

Thai nhi được chẩn đoán không có lỗ van động mạch phổi, kèm hở van ba lá nặng và thiểu sản thất phải. Đây là những bất thường có thể làm cản trở dòng máu từ tim đến phổi, ảnh hưởng đến sự phát triển của tim và khả năng sống còn của trẻ sau sinh nếu không được xử trí kịp thời.

Giành cơ hội cho buồng tim phải của em bé tiếp tục phát triển

Trong nhiều tuần, các bác sĩ tại Bệnh viện Từ Dũ và Bệnh viện Nhi Đồng 1 liên tục theo dõi diễn tiến của tim thai, đồng thời tham khảo ý kiến từ Giáo sư Gerald Tulzer, chuyên gia có nhiều kinh nghiệm về can thiệp tim bào thai tại Áo.

Khi thai được 28 tuần tuổi, các đánh giá cho thấy tình trạng thiểu sản thất phải đã tiến triển nặng hơn. Dù vậy, hội đồng chuyên môn nhận định thai nhi vẫn còn cơ hội can thiệp. Việc cải thiện dòng máu qua van động mạch phổi có thể giúp buồng tim phải của em bé tiếp tục phát triển trong thời gian còn lại của thai kỳ.

Mục tiêu của thủ thuật không phải là điều trị khỏi hoàn toàn dị tật tim ngay từ trong bụng mẹ. Thay vào đó, các bác sĩ kỳ vọng tạo điều kiện để trái tim của em bé phát triển thuận lợi hơn trước khi chào đời, qua đó tăng cơ hội hình thành cấu trúc tim tốt hơn sau sinh và giảm nhu cầu can thiệp phức tạp về sau.

Hai phương án thất bại trước khi tìm ra hướng đi cuối cùng

Ca can thiệp diễn ra sáng 9/10 với sự tham gia của hơn 20 nhân viên y tế thuộc nhiều chuyên khoa khác nhau.

Sau khi tiếp cận được tim thai, các bác sĩ gặp trở ngại lớn khi dây dẫn không thể đi qua van động mạch phổi do lá van quá dày và cứng. Một phương án dự phòng từng thành công ở ca bệnh trước đó cũng không mang lại kết quả như mong muốn.

Trong quá trình thực hiện thủ thuật, tim thai xuất hiện biến chứng khiến ê-kíp phải tạm dừng để hồi sức. Sau khi tình trạng thai ổn định trở lại, các bác sĩ đứng trước lựa chọn khó khăn: dừng cuộc can thiệp hoặc tiếp tục với một giải pháp kỹ thuật phức tạp hơn.

Sau khi đánh giá kỹ lợi ích và nguy cơ, ê-kíp quyết định thực hiện phương án cuối cùng là đưa kim xuyên trực tiếp qua van động mạch phổi để tạo đường vào cho bóng nong.

Dòng máu được tái lập qua van động mạch phổi

Khi bóng nong được đưa tới đúng vị trí và bơm áp lực, các bác sĩ ghi nhận dòng máu đã có thể đi từ thất phải qua van động mạch phổi đến động mạch phổi.

Kiểm tra ngay sau thủ thuật cho thấy nhịp tim thai ổn định, sức co bóp cơ tim tốt và không ghi nhận thêm biến chứng nghiêm trọng.

Những ngày tiếp theo, các kết quả siêu âm cho thấy dòng máu qua van động mạch phổi vẫn được duy trì. Thai phụ ổn định, không xuất hiện dấu hiệu sinh non hay bất thường mới, trong khi thai nhi tiếp tục phát triển phù hợp với tuổi thai.

Mỗi ca thông tim can thiệp bào thai là một bài toán sinh tử cân não

Các bác sĩ cho biết thành công của ca can thiệp lần này không chỉ nằm ở việc thực hiện được kỹ thuật nong van động mạch phổi trong bào thai, mà còn ở khả năng thích ứng trước những tình huống không có sẵn trong kịch bản ban đầu.

Dù đã có kinh nghiệm từ 16 ca trước đó, ê-kíp vẫn phải liên tục đánh giá và thay đổi chiến lược ngay trong phòng mổ. Điều này cho thấy can thiệp tim bào thai là lĩnh vực có độ phức tạp rất cao, đòi hỏi sự phối hợp giữa nhiều chuyên khoa cùng năng lực ra quyết định nhanh và chính xác.

Hiện thai phụ vẫn được theo dõi sát để đánh giá sự phát triển của tim thai cũng như hiệu quả lâu dài của thủ thuật trong những tuần còn lại của thai kỳ.

(Nguồn: Báo Sức khỏe & Đời sống, Bệnh viện Từ Dũ)