Mỗi người Việt ăn trung bình 81 suất mì gói mỗi năm
Từ bữa ăn vội đến ký ức nhiều thế hệ, mì gói giữ vị trí đặc biệt trong đời sống người Việt và tạo nên con số tiêu thụ đứng đầu thế giới.
Theo Hiệp hội Mì ăn liền Thế giới (WINA), Việt Nam hiện là quốc gia tiêu thụ mì ăn liền bình quân đầu người nhiều nhất thế giới, với trung bình 81 suất mỗi người mỗi năm.
Ít có món ăn nào quen thuộc với người Việt như mì gói. Chỉ cần vài phút, một gói mì có thể trở thành bữa sáng vội, bữa khuya sau giờ làm, món ăn "chữa đói" trong ký túc xá hoặc lựa chọn nhanh gọn khi trong nhà chưa kịp chuẩn bị gì.
Từ một sản phẩm ra đời tại Nhật Bản sau Thế chiến II, mì ăn liền nay đã trở thành ngành công nghiệp toàn cầu. Năm 1958, Momofuku Ando phát minh Chicken Ramen, sản phẩm được xem là mì ăn liền đầu tiên trên thế giới, đặt nền móng cho ngành công nghiệp mì ăn liền hiện đại.
Theo số liệu của WINA, năm 2024, thế giới tiêu thụ khoảng 123,1 tỷ suất mì ăn liền. Trung Quốc và Hong Kong là thị trường lớn nhất với 43,8 tỷ suất, tiếp theo là Indonesia với 14,7 tỷ suất và Ấn Độ với 8,3 tỷ suất. Việt Nam đứng thứ tư về tổng lượng tiêu thụ, với hơn 8,1 tỷ suất trong năm 2024.
Tuy nhiên, nếu tính theo bình quân đầu người, Việt Nam lại đứng đầu thế giới. WINA cho biết mỗi người Việt ăn trung bình 81 suất mì ăn liền mỗi năm, tương đương khoảng một suất sau mỗi bốn ngày. Hàn Quốc xếp thứ hai với khoảng 79 suất mỗi người mỗi năm, trong khi Thái Lan đứng thứ ba với khoảng 58 suất.
Vì sao mì gói trở thành món ăn khó thay thế?
Sức hút của mì ăn liền đến từ nhiều yếu tố bao gồm nhanh, rẻ, dễ mua, dễ bảo quản và hợp khẩu vị số đông. Với nhịp sống bận rộn, đây là lựa chọn gần như cứu nguy trong nhiều tình huống, từ những bữa ăn vội đến những ngày mưa lười ra ngoài.
Ở Việt Nam, mì gói còn gắn với ký ức của nhiều thế hệ. Đó có thể là bát mì trứng trong những ngày cuối tháng, gói mì ăn cùng rau trong căn phòng trọ sinh viên, hay món ăn đơn giản nhưng đem lại cảm giác ấm bụng khi cần một bữa nhanh.
Từ góc nhìn khoa học dinh dưỡng, mì ăn liền cũng có những đặc điểm khiến người dùng dễ thèm trong vô thức. Đây là nhóm thực phẩm siêu chế biến, thường có mật độ năng lượng cao và hương vị đậm nhờ sự kết hợp giữa tinh bột, chất béo, muối và các gia vị tạo cảm giác ngon miệng.
Trong khi đó, các nhà sản xuất lý giải sự phổ biến của mì ăn liền theo một hướng khác. Đại diện Tập đoàn Nissin Foods cho biết mì ăn liền được đón nhận rộng rãi trên thế giới như một “món ăn an ủi” vì đáp ứng được nhiều giá trị phổ quát mà người tiêu dùng tìm kiếm trong thực phẩm: ngon miệng, tiện lợi, dễ bảo quản, giá cả phải chăng và an toàn.
Những tiêu chí này được đặt nền móng từ hơn nửa thế kỷ trước bởi Momofuku Ando, người được xem là “cha đẻ của mì ăn liền” vào những năm 1950.
Thị trường mì gói không còn chỉ xoay quanh giá rẻ
Đáng chú ý, thị trường mì ăn liền tại Việt Nam đang có sự thay đổi. Theo WINA, người tiêu dùng không còn chỉ tìm kiếm các sản phẩm giá rẻ. Thị trường đang chứng kiến xu hướng chuyển dịch sang phân khúc tầm trung và cao cấp hơn, tập trung vào sự tiện lợi và các giá trị gia tăng.
Trong bối cảnh nhiều chuyên gia dinh dưỡng tiếp tục cảnh báo về tác động của thực phẩm siêu chế biến đối với sức khỏe, các doanh nghiệp cũng đang tìm cách thay đổi hình ảnh của mì ăn liền.
Gần 70 năm sau khi ra đời, mì ăn liền vẫn giữ một vị trí đặc biệt trong đời sống hiện đại. Với nhiều người, đó là một phần ký ức của thời sinh viên, những bữa ăn vội hoặc những ngày cần một món ăn nhanh gọn để lấp đầy chiếc bụng đói.
Theo WINA, đến tháng 5/2026, các thành viên của tổ chức đã phân phát khoảng 8 triệu suất mì trong 53 đợt cứu trợ thiên tai trên toàn cầu. Trong những hoàn cảnh khó khăn, một bát mì nóng không đơn thuần là thực phẩm nhanh chóng, mà còn có thể mang lại cảm giác an tâm và động viên cho người đang cần được hỗ trợ.