Hãy thử bắt chuyện với người lạ vì điều đó sẽ giúp bạn vui vẻ hơn
Có bao giờ bạn nghĩ đến việc sẽ bắt chuyện với người lạ không?
Một ngày trên chuyến tàu đến Đại học Chicago, Nick Epley, giáo sư khoa học hành vi, bất chợt tự hỏi: Vì sao mọi người ngồi sát cạnh nhau đến vậy, nhưng lại gần như phớt lờ nhau?
Từ suy nghĩ đó, giáo sư Epley thử bắt chuyện với người phụ nữ ngồi cạnh mình. Một cuộc trò chuyện nhỏ đã thay đổi cách ông nhìn về sự kết nối giữa con người.
Trong nhịp sống hiện đại, nhiều người có xu hướng thu mình hơn. Càng trưởng thành, vòng kết nối xã hội đôi khi cũng trở nên hẹp lại. Giữa điều đó, bắt chuyện với người lạ trong những tình huống phù hợp có thể là một cách nhỏ để mang lại niềm vui và cảm giác kết nối.

Vì sao chúng ta thường ngại bắt chuyện với người lạ?
Nhiều người không hẳn là khép kín, nhưng vẫn thấy ngại khi phải mở lời với người lạ hoặc làm thân với một người chỉ mới quen sơ.
Ngại vì sợ làm phiền người khác
Nỗi ngại ngùng thường bắt đầu từ những câu hỏi rất quen thuộc: Nếu họ không muốn nói chuyện thì sao? Nếu mình nói điều gì đó kỳ cục thì sao? Nếu người kia cảm thấy bị làm phiền thì sao?
Theo Nick Epley, cảm giác này khá bình thường. Ngay cả một người nghiên cứu nhiều về hành vi xã hội như ông đôi khi vẫn thấy ngại khi bắt đầu một cuộc trò chuyện. Tuy nhiên, sự lo lắng này có thể giảm dần khi chúng ta thực hành nhiều hơn.
Tất nhiên, không phải lúc nào cũng nên bắt chuyện với người lạ. Nếu một tình huống khiến bạn cảm thấy không an toàn, không thoải mái hoặc có nguy cơ xâm phạm không gian cá nhân, giữ khoảng cách vẫn là điều cần thiết.
Nhưng trong những bối cảnh đời thường và an toàn hơn, một câu chào, một lời hỏi thăm dành cho người bên cạnh có thể tạo ra cảm giác kết nối tích cực hơn chúng ta nghĩ.
Lo lắng không biết mình nên nói gì
Một lý do khác khiến nhiều người ngại giao tiếp là vì họ quá tập trung vào việc mình sẽ nói gì. Nên mở lời thế nào? Có nên hỏi câu đó không? Nếu cuộc trò chuyện rơi vào im lặng thì sao?
Theo Epley, chúng ta thường lo lắng về việc “nói gì” nhiều hơn “nói như thế nào”. Trong khi đó, sự ấm áp, thân thiện và thái độ cởi mở đôi khi quan trọng hơn nội dung cụ thể của câu nói.
Bạn không cần bắt đầu bằng một câu chuyện thật thú vị. Một lời hỏi thăm đơn giản, một nhận xét về cuốn sách người kia đang đọc, thời tiết hôm nay hoặc tình huống chung đang diễn ra cũng có thể đủ để bắt đầu cuộc trò chuyện.
Khi bạn thể hiện thiện chí trước, người đối diện cũng có nhiều khả năng đáp lại bằng sự thân thiện tương tự.

Chúng ta nhắn tin nhiều hơn là trò chuyện trực tiếp
Trong đời sống hiện đại, nhắn tin giúp nhiều người giảm bớt áp lực giao tiếp. Chúng ta có thời gian suy nghĩ, chỉnh sửa câu chữ và tránh những khoảng lặng ngượng ngùng.
Tuy nhiên, nhắn tin cũng có thể khiến cảm giác kết nối trở nên yếu hơn so với một cuộc trò chuyện thật sự. Theo giáo sư Epley, có hai lý do chính cho điều này.
Thứ nhất, nhắn tin không diễn ra theo thời gian thực. Người nhắn không thể thấy ngay phản ứng của người kia, như một nụ cười, cái gật đầu hoặc ánh mắt đang lắng nghe. Đây là những tín hiệu nhỏ nhưng quan trọng, giúp cả hai cảm nhận rằng cuộc trò chuyện đang được đón nhận.
Thứ hai, giọng nói mang theo cảm xúc. Ngữ điệu, nhịp điệu và sự lên xuống trong giọng nói giúp truyền tải ý định rõ ràng hơn nhiều so với con chữ. Qua giọng nói, con người có thể nhận ra sự chân thành, hào hứng, quan tâm hoặc cả sự hài hước của người đối diện.
Trong một nghiên cứu, Epley và cộng sự yêu cầu người tham gia liên lạc lại với một người bạn cũ bằng hai cách: nhắn tin hoặc gọi điện.
Ban đầu, nhiều người dự đoán gọi điện sẽ ngượng ngùng hơn. Nhưng sau đó, chính những người gọi điện lại cho biết họ có cuộc trò chuyện thú vị hơn và cảm thấy kết nối mạnh mẽ hơn.
Con người thường vui hơn khi có kết nối xã hội
Qua nhiều nghiên cứu với hơn 30.000 người tham gia, Epley và các cộng sự nhận thấy con người thường cảm thấy hạnh phúc hơn khi có nhiều kết nối xã hội hơn. Điều này đúng cả với những người tự nhận mình là hướng nội.
Vấn đề nằm ở chỗ, nhiều người thường nghĩ nhiều đến sự ngượng ngùng của việc bắt chuyện, đồng thời đánh giá thấp cảm giác dễ chịu mà một cuộc trò chuyện có thể mang lại.
Trong một nghiên cứu, sau khi trò chuyện với một người lạ, người tham gia thường dự đoán rằng cuộc trò chuyện tiếp theo với một người lạ khác sẽ thú vị hơn.
Tuy nhiên, cảm giác tự tin này không kéo dài quá lâu. Điều đó có nghĩa là một trải nghiệm tích cực chưa chắc làm nỗi lo biến mất hoàn toàn, nhưng có thể giúp chúng ta nhận ra việc mở lời không đáng sợ như mình tưởng.

Vậy người hướng nội có cảm thấy kiệt sức nếu phải 'đóng vai' người cởi mở không?
Một trong những phát hiện bất ngờ trong các nghiên cứu về hạnh phúc là cả người hướng nội lẫn hướng ngoại đều có xu hướng cảm thấy tốt hơn khi họ hành xử cởi mở hơn trong một số tình huống xã hội.
Điều này không có nghĩa là người hướng nội phải ép mình trở thành người hướng ngoại. Cũng không có nghĩa là ai cũng cần nói chuyện liên tục hoặc tham gia mọi cuộc giao tiếp.
Tuy nhiên, trong một số tình huống phù hợp, việc thử mở lời có thể mang lại cảm giác dễ chịu hơn dự đoán.
Các nhà khoa học từng đặt câu hỏi liệu người hướng nội có kiệt sức hơn khi phải đóng vai cởi mở hay không. Nhưng kết quả cho thấy ai cũng có thể mệt sau khi giao tiếp xã hội, giống như ai cũng có thể mệt sau khi chạy bộ.
Điểm khác biệt nằm ở kỳ vọng. Người hướng nội thường nghĩ rằng họ sẽ không thích trò chuyện với người lạ, nên họ có xu hướng né tránh. Vì không bắt đầu, họ cũng bỏ lỡ cơ hội nhận ra rằng trải nghiệm ấy có thể tích cực hơn mình tưởng.
Biến những cuộc trò chuyện nhỏ thành thói quen mỗi ngày
Từ các nghiên cứu về hành vi xã hội, có thể thấy sự cởi mở không chỉ là một tính cách bẩm sinh, mà còn có thể được xem như một thói quen.
Không phải cuộc trò chuyện nào cũng dẫn đến một tình bạn mới hoặc một khoảnh khắc thay đổi cuộc đời. Đôi khi, đó chỉ là vài câu trao đổi với người ngồi cạnh trên xe buýt, một lời chào trong thang máy hoặc một câu hỏi về cuốn sách ai đó đang đọc.
Những kết nối nhỏ như vậy có thể trôi qua rất nhanh, nhưng vẫn đủ để khiến một ngày trở nên nhẹ nhàng hơn.
Việc bắt chuyện với người lạ có thể không bao giờ hoàn toàn dễ dàng ngay từ đầu. Nhưng trong nhiều tình huống, "cái giá' của sự ngại ngùng ấy có thể rất xứng đáng.
Đôi khi, chăm sóc sức khỏe tinh thần không bắt đầu từ điều gì quá lớn. Nó có thể đến từ một lựa chọn rất nhỏ trong ngày: mở lời, lắng nghe và cho mình cơ hội kết nối với người khác.