Túi chống lo âu: Xu hướng đối phó căng thẳng của Gen Z Mỹ
Dạo gần đây, trên TikTok xuất hiện ngày càng nhiều video của Gen Z tại Mỹ chia sẻ về một xu hướng mới trong việc xử lý căng thẳng là túi chống lo âu.
Hannah Fowles, 22 tuổi, sống tại Provo (bang Utah), từng trở về nhà trong trạng thái nóng bừng, tim đập nhanh sau một ngày làm việc căng thẳng. Cô gần như không thể tự trấn tĩnh bằng những cách quen thuộc như hít thở hay nằm nghỉ.
Thế nhưng, từ khi có chiếc túi chống lo âu, cô dần trở nên chủ động hơn trong việc kiểm soát cảm xúc của mình.
Cô nhanh chóng lấy chiếc túi, uống thuốc theo chỉ định rồi áp túi chườm lạnh vào sau gáy. Đồng thời, cô bật quạt mini để làn gió mát thổi nhẹ lên mặt, tay còn lại siết chặt một món đồ chơi có gai, cảm nhận rõ từng đầu nhọn chạm vào lòng bàn tay khi cơn hoảng loạn dần lắng xuống chỉ trong khoảng 10 phút.
Không chỉ riêng Fowles, ngày càng nhiều người trẻ đang tìm đến những cách tương tự để đối phó với lo âu.
Túi chống lo âu: Cách Gen Z đối phó với những cơn hoảng loạn
Được mệnh danh là "thế hệ lo âu", Gen Z đang phải đối mặt với mức độ căng thẳng tinh thần ngày càng gia tăng. Một khảo sát trên gần 1.000 người từ 18 đến 26 tuổi cho thấy 61% đã được chẩn đoán rối loạn lo âu, và 43% trải qua cơn hoảng loạn ít nhất mỗi tháng.
Lo âu không chỉ dừng lại ở việc suy nghĩ nhiều (overthinking), mà còn đi kèm với hàng loạt biểu hiện thể chất như hồi hộp, khó thở, chóng mặt hay run tay.
Trong bối cảnh đó, những chiếc "anxiety bag" (túi chống lo âu) hay "calm-down kit" đang trở thành một xu hướng phổ biến trong cộng đồng Gen Z, như một cách để chủ động xử lý những trạng thái cảm xúc này.
Stefany Staples (24 tuổi) từng nhiều lần nhập viện vì tim đập nhanh do lo âu. Khi thuốc không mang lại hiệu quả như mong đợi, cô bắt đầu tìm kiếm giải pháp trên mạng và tự chuẩn bị cho mình một túi chống lo âu với tinh dầu lavender và kẹo chua. Với Staples, vị chua mạnh giúp cô tạm ngắt dòng suy nghĩ đang xoáy vòng và đưa sự chú ý quay trở lại hiện tại.
Carrie Berk (23 tuổi) cũng lựa chọn cách tiếp cận này để kiểm soát lo âu và các triệu chứng OCD trong giai đoạn dịch COVID-19. Trong túi của cô luôn có sổ tay để ghi lại suy nghĩ, kẹo chua, đồ chơi cảm giác và các thẻ hướng dẫn hít thở. Việc gom tất cả vào một chiếc túi giúp cô dễ dàng sử dụng hơn và cảm thấy chủ động hơn mỗi khi cảm xúc bị rối loạn.
Tương tự, Cassie Rodgers (27 tuổi) cho biết mang theo kẹo bạc hà hoặc bút tinh dầu có thể giúp cô cảm thấy yên tâm hơn khi ra ngoài. Trong một lần đang mua sắm và nhận thấy cơn lo âu bắt đầu xuất hiện, cô đã nhanh chóng sử dụng những vật dụng này và kiểm soát được tình hình trước khi nó trở nên nghiêm trọng.
Vì sao những chiếc túi chống lo âu có thể làm dịu cơn hoảng loạn?
Tiến sĩ Jenny Martin, nhà tâm lý học lâm sàng, cho biết điểm chung của những chiếc túi này là chứa các vật dụng đơn giản nhưng có khả năng tác động trực tiếp đến giác quan như chạm, mùi, vị hoặc nhiệt độ.
Chính những kích thích này có thể giúp cắt ngang vòng lặp lo âu trong não bộ. Từ đó làm dịu phản ứng căng thẳng của hệ thần kinh và đưa cơ thể trở lại trạng thái ổn định hơn.
Tuy nhiên, hiệu quả của túi chống lo âu không giống nhau ở tất cả mọi người. Theo Tiến sĩ MaryEllen Eller, bác sĩ tâm thần và giám đốc y khoa khu vực Đông Nam tại Radial, việc hiểu rõ nguyên nhân gây ra cảm giác lo âu sẽ giúp bạn xác định được đâu là cách phù hợp để làm dịu sự lo lắng của mình.
Với những người dễ bị quá tải bởi môi trường xung quanh, các công cụ giúp hạn chế kích thích như tai nghe chống ồn hoặc âm nhạc nhẹ có thể mang lại hiệu quả. Trong khi đó, nếu lo âu xuất phát từ những suy nghĩ "nếu như" liên tục lặp lại, các kỹ thuật tiếp đất (grounding) sẽ phù hợp hơn.
Các chuyên gia khuyến khích nên thử nghiệm những công cụ này trong trạng thái bình tĩnh để tìm ra cách phù hợp nhất. Khi não bộ đã quen với việc liên kết những vật dụng này với cảm giác an toàn, chúng sẽ phát huy tác dụng tốt hơn trong những thời điểm căng thẳng.
Bạn có nên phụ thuộc vào túi chống lo âu?
Túi chống lo âu có thể giúp bạn vượt qua những khoảnh khắc khó khăn, nhưng không thay thế cho các phương pháp điều trị nền tảng như trị liệu tâm lý hay thuốc.
Theo Tiến sĩ Vinay Saranga, bác sĩ tâm thần và nhà sáng lập North Carolina Institute of Advanced NeuroHealth, túi chống lo âu là một ý tưởng hữu ích trong việc hỗ trợ những người gặp phải lo âu hoặc các cơn hoảng loạn.
Tuy nhiên, về lâu dài, mục tiêu của quá trình phục hồi không phải là phụ thuộc hoàn toàn vào những vật dụng này. Thay vào đó, người bệnh nên dần giảm số lượng công cụ mang theo, có thể chỉ còn một đến hai món nhỏ gọn, hoặc tiến tới việc kiểm soát cảm xúc mà không cần đến túi chống lo âu.