Khi sự đồng hành trở thành dịch vụ trả phí tại Trung Quốc
Một cụ bà 91 tuổi từng nghĩ đến chuyện kết thúc cuộc đời vì quá cô đơn. Giờ đây, bà lại mong chờ những lần người giao cơm ghé thăm mỗi ngày.
Câu chuyện của bà Yang, sống ở vùng ngoại ô Bắc Kinh, đang thu hút sự chú ý khi phản ánh một xu hướng mới tại Trung Quốc: sự phát triển của ngành dịch vụ "chữa lành cô đơn", nơi con người trả tiền không chỉ để nhận được sự chăm sóc, mà còn để có người trò chuyện, sự đồng hành và kết nối cảm xúc.
Sau khi chồng qua đời, bà Yang sống một mình với bệnh tăng nhãn áp và thị lực ngày càng suy giảm. Có những ngày, người duy nhất bà trò chuyện là chiếc TV trong phòng khách.
Cảm giác cô đơn kéo dài đến mức bà từng nghĩ đến trợ tử. Cuộc sống của bà chỉ thực sự thay đổi khi được hỗ trợ bởi một nhóm giao đồ ăn do anh Wang Yingwei điều hành. Đây là những người không chỉ mang đến bữa cơm nóng mà còn sửa vòi nước, lắp thiết bị trong nhà và dành thời gian trò chuyện với bà.
Khi cảm giác đồng hành trở thành một nhu cầu có thể 'mua'
Người trẻ rời quê lên thành phố làm việc, các gia đình nhiều thế hệ dần thu hẹp và mạng lưới hỗ trợ truyền thống không còn bền chặt như trước.
Để lấp khoảng trống đó, ngày càng nhiều dịch vụ xuất hiện:
- Người đồng hành khi đi khám bệnh.
- Người cùng leo núi, du lịch hoặc ăn uống.
- Dịch vụ ghé thăm, hỗ trợ sinh hoạt và trò chuyện với người cao tuổi sống một mình.
- Các "temporary children" (tạm dịch: con cái thay thế hoặc "những đứa con cộng đồng").
Sự phát triển của các dịch vụ bầu bạn phản ánh quy mô ngày càng lớn của "ngành kinh tế đồng hành" (companionship economy) tại Trung Quốc.
Dữ liệu được Reuters dẫn lại cho thấy lĩnh vực này có giá trị khoảng 50 tỷ nhân dân tệ (7,4 tỷ USD) trong năm 2025, và được dự báo sẽ tiếp tục mở rộng trong những năm tới.
Điều đáng chú ý là khách hàng của ngành dịch vụ này không chỉ là người lớn tuổi. Tại Bắc Kinh, cô gái 23 tuổi Liu Yanyan kiếm sống bằng công việc "đồng hành khám bệnh" (medical escort).
Một số khách hàng của cô là những người trẻ mới chuyển đến thành phố làm việc, chưa có bạn bè thân thiết hoặc cảm thấy khó mở lời nhờ người quen đi khám cùng mình.
Trong một xã hội ngày càng đô thị hóa, nhu cầu được đồng hành dường như đang trở thành một loại dịch vụ mới, bên cạnh những nhu cầu vật chất quen thuộc.
Một lát cắt của 'nền kinh tế bạc'
Nền kinh tế bạc (Silver Economy) là khái niệm dùng để chỉ các sản phẩm, dịch vụ và hoạt động kinh tế phục vụ nhu cầu của người từ 50 tuổi trở lên.
Sự phát triển của các dịch vụ bầu bạn cũng phản ánh một xu hướng lớn hơn: nhu cầu chăm sóc người lớn tuổi đang mở rộng ra ngoài phạm vi y tế và viện dưỡng lão.
Bên cạnh sức khỏe thể chất, kết nối xã hội và sự đồng hành trong sinh hoạt hằng ngày cũng đang trở thành những nhu cầu có giá trị kinh tế.
Trong bối cảnh đó, những dịch vụ như giao cơm kèm trò chuyện, hỗ trợ việc nhà, đồng hành đi khám bệnh hay đơn giản là dành thời gian lắng nghe đang trở thành một phần của thị trường mới.
Giá trị mà khách hàng chi trả không nằm ở bữa ăn hay chuyến leo núi, mà ở cảm giác được quan tâm và không phải một mình.
Có thể bạn quan tâm bài viết:
Tóm lại
Từ dịch vụ giao cơm, đồng hành đi khám bệnh đến những cuộc trò chuyện đơn giản hằng ngày, "ngành kinh tế đồng hành" tại Trung Quốc phản ánh một nhu cầu ngày càng rõ nét trong xã hội già hóa: nhu cầu kết nối con người.
Điều mà nhiều khách hàng tìm kiếm không chỉ là sự hỗ trợ trong cuộc sống hằng ngày, mà còn là cảm giác không phải đối diện với mọi thứ một mình.
