Bí mật đằng sau nết ăn vài miếng rồi bỏ của mèo
Đằng sau nết ăn vài miếng rồi bỏ của mèo là một cơ chế sinh học thú vị mà không phải con sen nào cũng biết. Hóa ra vấn đề không chỉ đơn giản do mèo chảnh.
Nhiều người nuôi mèo từng không ít lần than phiền rằng thú cưng của mình quá kén ăn. Dù được chuẩn bị thức ăn yêu thích, chúng vẫn chỉ ăn vài miếng rồi bỏ đi.
Tuy nhiên, một nghiên cứu mới từ Đại học Iwate (Nhật Bản) cho thấy hành vi này có thể không liên quan đến sự đỏng đảnh như nhiều người vẫn nghĩ, mà xuất phát từ cách bộ não và khứu giác của mèo hoạt động.
Nết ăn vài miếng rồi bỏ của mèo không hẳn vì đã no
Để giải mã thói quen ăn uống có phần khó hiểu của mèo, nhóm nghiên cứu do giáo sư Masao Miyazaki tại Đại học Iwate (Nhật Bản) đã thực hiện một loạt thử nghiệm trên 12 chú mèo khỏe mạnh.
Sau khi nhịn ăn 16 giờ, các chú mèo được cho ăn qua nhiều chu kỳ liên tiếp, mỗi chu kỳ gồm 10 phút ăn và 10 phút nghỉ. Điều thú vị là dù vẫn đang trong trạng thái đói, lượng thức ăn chúng tiêu thụ lại giảm dần khi liên tục được cho ăn cùng một loại thức ăn.
Kết quả này cho thấy việc mèo ngừng ăn giữa chừng không đơn thuần xuất phát từ cảm giác no bụng như nhiều người vẫn nghĩ.
Món ăn có hương vị mới có thể khiến mèo hứng thú ăn uống trở lại
Điều thú vị nhất xuất hiện khi nhóm nghiên cứu thay đổi loại thức ăn ở lần cho ăn cuối cùng. Sau nhiều lần tiếp xúc với cùng một loại hạt, những con mèo lập tức tăng lượng thức ăn tiêu thụ khi được giới thiệu một loại thức ăn khác, ngay cả khi món mới không phải loại chúng yêu thích.
Không dừng lại ở đó, các nhà khoa học còn phát hiện rằng mèo có thể lấy lại hứng thú ăn uống chỉ nhờ sự xuất hiện của một mùi hương mới, ngay cả khi loại thức ăn thực tế không thay đổi. Phát hiện này cho thấy khứu giác đóng vai trò quan trọng trong việc điều chỉnh hành vi ăn uống của mèo.
Nhóm nghiên cứu gọi hiện tượng này là "tập quán hóa khứu giác" (olfactory habituation). Khi liên tục ngửi thấy cùng một mùi thức ăn trong thời gian dài, não bộ mèo sẽ dần giảm phản ứng với tín hiệu đó. Hệ quả là sự hứng thú với bữa ăn suy giảm, dù thức ăn vẫn còn và cơ thể chưa thực sự no.
Ngược lại, khi xuất hiện một mùi hương mới, trạng thái "quen mùi" bị phá vỡ, giúp khôi phục động lực ăn uống. Theo giáo sư Masao Miyazaki, những phát hiện này cho thấy mèo không dừng ăn đơn giản vì đã no bụng. Sự mới lạ về mặt cảm giác, đặc biệt là mùi hương, có thể kích hoạt lại ham muốn ăn uống của chúng.
Dấu vết từ tổ tiên mèo hoang
Các nhà nghiên cứu cho rằng hành vi này có thể liên quan đến nguồn gốc tiến hóa của mèo nhà.
Tổ tiên của mèo nhà ngày nay là mèo rừng châu Phi, một loài săn mồi đơn độc thường bắt những con mồi nhỏ nhiều lần trong ngày. Mỗi con mồi mang một mùi hương khác nhau, vì vậy sự mới lạ về mùi có thể đã trở thành tín hiệu quan trọng thúc đẩy hoạt động săn bắt.
Nghiên cứu cho rằng cơ chế này vẫn còn được duy trì ở mèo nhà hiện đại, góp phần giải thích vì sao chúng thường thích ăn nhiều bữa nhỏ thay vì một bữa lớn.
Có thể bạn quan tâm bài viết:
Người nuôi mèo nên làm gì?
Từ kết quả nghiên cứu, có thể thấy việc để đầy thức ăn trong bát suốt cả ngày chưa chắc là lựa chọn phù hợp với mọi chú mèo.
Khi liên tục tiếp xúc với cùng một mùi thức ăn, chúng có thể dần mất hứng thú với bữa ăn dù vẫn chưa thực sự no.
Một số nhà nghiên cứu cho rằng cách hiệu quả hơn là chia khẩu phần thành nhiều bữa nhỏ trong ngày.
Điều này không chỉ giúp thức ăn luôn giữ được độ hấp dẫn về mùi hương mà còn phù hợp với tập tính ăn nhiều bữa nhỏ vốn có của mèo.
Tuy vậy, không phải trường hợp nào mèo ăn ít cũng xuất phát từ việc "quen mùi" thức ăn. Nếu mèo thường xuyên bỏ ăn, giảm khẩu phần kéo dài hoặc có những thay đổi bất thường trong hành vi, người nuôi nên chú ý thêm đến các yếu tố như môi trường sống, căng thẳng, dụng cụ ăn uống không phù hợp hoặc những vấn đề sức khỏe tiềm ẩn.
Khi cần thiết, việc đưa mèo đi khám thú y vẫn là cách tốt nhất để tìm nguyên nhân chính xác.
(Nguồn: Iwate University)
