Ăn chay bất đắc dĩ vì ve cắn, một loại thuốc có thể giúp giảm phản ứng dị ứng thịt đỏ

Một người trước đây vẫn ăn thịt bò, thịt heo bình thường có thể bất ngờ bị dị ứng với những thực phẩm này sau khi bị ve cắn. Đây là tình trạng được gọi là hội chứng alpha-gal, có thể gây ra những phản ứng nghiêm trọng, thậm chí đe dọa tính mạng.

Một nghiên cứu mới được công bố tại hội nghị khoa học thường niên của Hội Dị ứng, Hen suyễn và Miễn dịch học Hoa Kỳ (ACAAI) ngày 12/11/2026 ghi nhận những kết quả khả quan của thuốc omalizumab trong việc giảm tần suất hoặc mức độ nghiêm trọng của các phản ứng dị ứng ở người mắc hội chứng này.

Vì sao một vết ve cắn có thể khiến người ta dị ứng thịt đỏ?

Hội chứng alpha-gal (AGS) là một dạng dị ứng liên quan đến phân tử đường galactose-alpha-1,3-galactose, thường có trong thịt và các sản phẩm có nguồn gốc từ động vật có vú như bò, heo, cừu.

Tại Mỹ, hội chứng này chủ yếu liên quan đến vết cắn của loài ve Lone Star (Amblyomma americanum).

Khi ve cắn người, phân tử alpha-gal trong nước bọt của chúng có thể xâm nhập vào cơ thể. Ở một số người, hệ miễn dịch bắt đầu tạo ra kháng thể IgE đặc hiệu chống lại alpha-gal, khiến cơ thể xuất hiện phản ứng dị ứng khi tiếp xúc với những thực phẩm chứa phân tử này.

Điểm đặc biệt là phản ứng thường không xảy ra ngay sau bữa ăn như nhiều dạng dị ứng thực phẩm khác.

Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Mỹ (CDC) ghi nhận các triệu chứng thường xuất hiện sau khoảng 2 - 6 giờ, bao gồm nổi mề đay, ngứa, buồn nôn, đau bụng dữ dội hoặc tiêu chảy. Trường hợp nặng có thể gây khó thở, tụt huyết áp và sốc phản vệ.

Một số người còn gặp phản ứng với sữa, gelatin hoặc những sản phẩm khác có nguồn gốc từ động vật có vú.

Đáng chú ý, mức độ dị ứng có thể thay đổi giữa những lần tiếp xúc. Có người từng ăn thịt bò mà không gặp vấn đề gì, nhưng ở lần khác lại xuất hiện triệu chứng. Điều này khiến việc nhận biết và xác định nguyên nhân trở nên khó khăn.

95% người tham gia nghiên cứu ghi nhận giảm phản ứng dị ứng

Nghiên cứu do bác sĩ Collette Tilly thuộc Đại học North Carolina tại Chapel Hill dẫn đầu đã phân tích dữ liệu của 64 người được chẩn đoán mắc hội chứng alpha-gal và sử dụng thuốc omalizumab (tên thương mại Xolair). Thời gian điều trị trung vị của nhóm nghiên cứu là 23 tháng.

Trước khi điều trị, có 52/64 người (81%) từng trải qua phản vệ và 34 người (53%) từng cần sử dụng epinephrine, một loại thuốc cấp cứu phản vệ.

Trong thời gian sử dụng omalizumab, các nhà nghiên cứu ghi nhận:

• 61/64 người (95%) tự đánh giá số lần hoặc mức độ nghiêm trọng của phản ứng dị ứng đã giảm đáng kể.
• Không có trường hợp nào cần sử dụng epinephrine do phản ứng dị ứng với thực phẩm trong thời gian điều trị.
• 20/64 người (31%) có thể đưa một phần hoặc toàn bộ thực phẩm, sản phẩm có nguồn gốc từ động vật có vú trở lại sinh hoạt.

Omalizumab là thuốc sinh học thuộc nhóm kháng thể đơn dòng, hoạt động bằng cách liên kết với kháng thể IgE và ngăn IgE gắn vào các thụ thể trên tế bào miễn dịch, từ đó làm giảm khả năng khởi phát phản ứng dị ứng.

Thuốc đã được Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ (FDA) phê duyệt vào tháng 2/2024 để giảm nguy cơ phản ứng khi vô tình tiếp xúc với thực phẩm gây dị ứng ở một số bệnh nhân dị ứng thực phẩm qua trung gian IgE.

Kết quả mới mở ra thêm khả năng sử dụng omalizumab nhằm hỗ trợ bảo vệ những người mắc hội chứng alpha-gal, đặc biệt ở nhóm vẫn gặp phản ứng dù đã cố gắng tránh thực phẩm gây dị ứng.

Mời bạn đọc thêm bài viết:

9 kiểu dị ứng kỳ lạ nghe khó tin nhưng có thật

Đau đầu khi ngửi mùi hoa sữa có phải dị ứng phấn hoa?

Liệu người dị ứng thịt đỏ có thể ăn thịt trở lại?

Trong nghiên cứu, có 8 người đã có thể ăn lại đầy đủ các thực phẩm hoặc sản phẩm có nguồn gốc từ động vật có vú.

Tuy nhiên, các nhà khoa học chưa xác định được liệu khả năng dung nạp này đến từ tác dụng của omalizumab hay do mức độ nhạy cảm với alpha-gal của người bệnh đã giảm dần theo thời gian.

Nghiên cứu hiện mới được trình bày tại hội nghị khoa học, chưa trải qua quá trình bình duyệt và không có nhóm đối chứng. Những thử nghiệm lâm sàng được thiết kế chặt chẽ hơn vẫn cần thiết để xác định hiệu quả, liều lượng và thời gian điều trị phù hợp.

Omalizumab cũng không phải thuốc chữa khỏi dị ứng thực phẩm. Người sử dụng vẫn cần tránh những thực phẩm gây dị ứng theo hướng dẫn của bác sĩ. Thuốc không được dùng để xử trí cấp cứu phản vệ và bản thân việc sử dụng thuốc cũng cần được bác sĩ chuyên khoa đánh giá, theo dõi.

Với người mắc hội chứng alpha-gal, CDC vẫn khuyến nghị tránh các nguồn chứa alpha-gal phù hợp với mức độ dị ứng của từng người. Đồng thời, nên chủ động phòng tránh những vết ve cắn tiếp theo vì chúng có thể làm phản ứng dị ứng tái xuất hiện hoặc nặng hơn.

Nếu từng gặp các triệu chứng bất thường sau khi ăn thịt đỏ, đặc biệt là phản ứng xuất hiện muộn vài giờ và có tiền sử bị ve cắn, người bệnh nên trao đổi với bác sĩ chuyên khoa dị ứng để được đánh giá và cân nhắc xét nghiệm kháng thể IgE đặc hiệu với alpha-gal.

(Nguồn: ACAAI, CDC, FDA)